“Ndjekja e interesave kombëtare nga India do të testohet nga mënyra se si menaxhon marrëdhëniet e saj me SHBA-të dhe Kinën”.

Nga Monish Tourangbam & Pooja Bhatt/

Të gjithë sytë dhe veshët do t’i drejtohen vizionit të Indisë në Indo-Paqësor, kur kryeministri Narendra Modi të jap fjalimin kryesor në Dialogun Shangri-La muajin e ardhshëm në Singapor. Dialogu i organizuar së pari në 2002 dhe që se shpejti u bë takimi vjetor kryesor për çështjet që lidhen me sigurinë e Azisë-Paqësorit, më vonë përkoi me strategjinë e ribalancimit në Azi në epokën e Obamës. Megjithatë, rritja e vazhdueshme e Indo-Paqësorit si një konstruksion gjeopolitik në zhvillim dhe përqafimi i administratës së Trump do të thotë se Dialogu Shangri-La do të pasqyrojë këtë zhvendosje të fokusit nga Azia-Paqësori në Indo-Paqësorin më të madh.

Për sa i përket prioriteteve rajonale për Shtetet e Bashkuara, Strategjia e Sigurisë Kombëtare (NSS) e Administratës Trump dhe Strategjia Kombëtare e Mbrojtjes (NDS) kanë qenë kategorike në theksin e tyre në rajonin Indo-Paqësor. Nga vështrimi i Indisë si një mjet i strategjisë së ribalancimit të Shteteve të Bashkuara drejt Azi-Paqësorit drejt Vizionit të Përbashkët Strategjik Indi-SHBA në rajonin e Azi-Paqësorit dhe Oqeanit Indian gjatë administratës të ish presidentit Barak Obama, dhe në lidhje me përqafimin e Uashingtonit të Indo-Paqësorit nën Presidentin Donald Trump, të dy vendet kanë bërë një rrugë të gjatë në drejtim të përafrimit të vizioneve të tyre strategjike. Kjo përputhshmëri strategjike është parë në ndjekjen e ndërveprueshmërisë midis forcave të armatosura indiane dhe amerikane, duke përfshirë ushtrimet ushtarake e përbashkëta si dhe transferimet e pajisjeve ushtarake që synojnë të rrisin aftësitë luftarake të Indisë dhe të parandalimit.

Zhvillime të tilla në bashkëpunimin strategjik Indi-SHBA kanë shkaktuar një shqetësim të caktuar në Pekin. Kjo krijon një ekuacion të vështirë të konkurrencës dhe bashkëpunimit në dinamikën trekëndore Indi-SHBA-Kinë. Sesi New Delhi do të menaxhojë pasojat strategjike të përqafimit të saj më të ngushtë me Shtetet e Bashkuara në marrëdhëniet e saj me një Kinë fqinjë, ndoshta mbetet një nga elementët më kritikë të politikës së jashtme të Indisë.

Vendndodhja e Indisë në vetvete kërkon që ajo të përcaktojë orientimin e saj në përafrimin me Shtetet e Bashkuara për të menaxhuar rritjen e Kinës. Kina mbetet një fuqi e afërt dhe SHBA-ja është e largët. Edhe pse historia ka treguar se një fuqi e largët duhet të angazhohet për të balancuar një fuqi të afërt, marrëdhëniet me këtë të fundit nuk duhet të përcaktohen nga e para.

Sferat e ndërprera gjeopolitike dhe gjeo-ekonomike të Indisë dhe Kinës paraqesin mundësi për angazhim ekonomik, por gjithashtu krijojnë raste të “kundërshtimit” siç shihet në bllokimin e Doklamit ose mosmarrëveshjet që vazhdojnë mbi natyrën e Iniciativës së Brezit dhe Rrugës të Kinës (BRI) midis disa çështjeve të tjera në vitet e fundit. Ndërsa kërcënimet e perceptuara nga një Kinë në rritje, me një ndikim të papenguar në Indo-Paqësor dhe më veçanërisht në lagjen e Indisë, janë të dukshme, mundësitë ekonomike nga një Kinë në rritje janë gjithashtu një realitet. Kjo është e vërtetë jo vetëm për Indinë por për shumë vende të tjera në Azinë Lindore dhe Juglindore, të cilat e shohin agresionin e Kinës si një kërcënim, pavarësisht ndërvarësisë së tyre ekonomike. Kjo është e vërtetë edhe për vendin më të shquar në rendin aktual global, Shtetet e Bashkuara. Në fakt, shfaqja e një marrëdhënieje të re të fuqisë së madhe midis SHBA-së dhe Kinës dhe probabiliteti i një bashkëpronësie të pushtetit midis të dyve, shpesh është vështruar me shqetësim nga Nju Delhi. Përveç kësaj, kufiri i gjatë, i ndarë por i pazgjidhur midis Indisë dhe Kinës, vazhdon të mbetet si një kleçkë e madhe e grindjes që të dy vendet ende nuk kanë gjetur një zgjidhje të përbashkët.

Si të menaxhohen kërcënimet dhe mundësitë që rrjedhin nga një rritje ekonomikisht dhe ushtarakisht e Kinës mbetet ndoshta sfida më e afërt e jashtme për Indinë dhe Shtetet e Bashkuara. Kjo dilemë mund të jetë më e theksuar për Indinë, sepse në dinamikën trekëndore që shpaloset midis Indisë, Shteteve të Bashkuara dhe Kinës, India për fat të keq ka një asimetri të fuqisë në raport me Kinën dhe Shtetet e Bashkuara. Kjo paraqet një rebus të veçantë për Indinë, se si mund të përputhet me perceptimet e kërcënimeve të SHBA-së për një Kinë të pakontrolluar, duke mos humbur nga investimet kineze dhe konvergjencat e tjera ekonomike. Nga ana tjetër, investimi politik i Presidentit kinez Xi Jinping në suksesin e BRI mund të çojë Pekinin të krijojë një tërheqje për sjellje bashkëpunuese me vende si India, siç shihet kohët e fundit në samitin informal të Wuhanit dhe më herët në samitin BRICS në Xiamen.

Menaxhimi i rritjes së Kinës dhe pengimi i agresionit të saj unilateral në rajon mbetet një ngjitës strategjik që lidh dy vendet dhe partnerët e tjerë të ngjashëm me të njëjtat mendime si Japonia dhe Australia në Dialogun e Sigurisë Katërpalëshe ose Quad, një dialog informal për sigurinë midis katër demokracive liberale në rajonin e Indo-Paqësorit. Megjithatë, dinamika e Kinës me secilin nga vendet e Quad, përfshirë Indinë, mbetet një realitet kompleks. Lidhjet ekonomike të Kinës me secilin prej këtyre vendeve janë më të rëndësishme në krahasim me lidhjet ekonomike midis të gjitha këtyre vendeve që përndryshe ndajnë një konvergjencë të sigurisë.

Për më tepër, prioritetet strategjike të Shteteve të Bashkuara, dhe jo shqetësimet e Indisë, do të përcaktojnë se si Shtetet e Bashkuara do të zgjedhin miqtë dhe partnerët. Në këtë kontekst, New Delhi duhet të balancojë një politikë të jashtme “America First” me një politikë të jashtme “India First”. Nju Delhi duhet të jetë pragmatike për atë se ku mund të presë mbështetjen e SHBA-së dhe ku duhet të shkojë vetëm. Aftësia e Indisë për t’u rritur në pritjet e Amerikës si një kundërvënie kundër Kinës, shpesh është vënë në pikëpyetje. Megjithatë, kjo është një tregim që Delhi duhet të jetë i vetëdijshëm. India dhe Shtetet e Bashkuara duhet të përafrojnë interesat e tyre për të ndërtuar dhe ruajtur paqen dhe stabilitetin në Indo-Paqësor, e cila përfshin gjithë perceptimet e kërcënimeve të përbashkëta që kanë të bëjnë me aktivitetet e Kinës në Paqësorin perëndimor dhe Oqeanin Indian. Megjithatë, marrëdhënia Indi-SHBA nuk duhet të shitet si një partneritet i bazuar në përafrimin e kërcënimeve dhe përballjes me Kinën. Kjo do të përfundojë duke zvogëluar aftësinë e Nju Delhi për të negociuar interesin e saj kombëtar si me Uashingtonin, ashtu edhe me Pekinin.

Praktika e autonomisë strategjike të Indisë ka qenë gjithmonë në lidhje me krijimin e tërheqjes për ndjekjen e interesit kombëtar të Indisë dhe aftësia e Indisë për ta bërë këtë do të testohet në mënyrën se si menaxhon marrëdhëniet e saj si fuqi e madhe me Shtetet e Bashkuara dhe Kinën./The Diplomat – Lexo.al/e.e