Nëse ndonjëherë keni menduar pse disa njerëz kanë sy blu, një studim shkencor mund të japë përgjigjen.
Në fillim, të gjithë njerëzit kishin sy ngjyrë kafe . Megjithatë, një mutacion gjenetik që preku gjenin OCA2 në kromozomet njerëzore çoi në një lloj “ndërrimi” që ndryshoi rrjedhën e evolucionit të ngjyrës së syve. Ekspertët nga Universiteti i Kopenhagenit besojnë se e kanë zgjidhur këtë mister – dhe gjithçka duket se të çon vetëm te një person.
Sipas pohimeve të tyre, përpara se të shfaqej një paraardhës i vetëm evropian, të gjithë njerëzit kishin sy ekskluzivisht ngjyrë kafe. Ky ndryshim ndodhi afërsisht 6,000 deri në 10,000 vjet më parë, për shkak të një mutacioni gjenetik.
Siç e kujtojnë shumë veta nga tekstet shkollore, ngjyra e syve blu është rezultat i një gjeni recesiv – një person duhet të trashëgojë dy gjene të tilla për të pasur sy blu. Megjithatë, deri vonë, nuk dihej saktësisht se nga vinin këto gjene.
Hulumtimi u drejtua nga Profesor Hans Eiberg nga Departamenti i Mjekësisë Qelizore dhe Molekulare. Në vitin 2008, ai shpjegoi se një mutacion në gjenin OCA2 çoi në uljen e prodhimit të melaninës në irisin e syrit, duke bërë që ngjyra kafe të “hollohej” dhe të dukej blu.Megjithatë, momenti kyç nuk është në vetë gjenin OCA2, por në gjenin HERC2, i cili e rregullon atë. HERC2 funksionon si një çelës që zvogëlon ose bllokon plotësisht veprimin e OCA2, duke rezultuar në një ngjyrë më të çelët – më blu – të syve.
Është interesante se të gjithë njerëzit me sy blu kanë të njëjtin mutacion gjenetik në të njëjtin vend në ADN-në e tyre, duke treguar një paraardhës të përbashkët. Edhe pse nevojiten më shumë kërkime, supozohet se ky mutacion u përhap me migrimin e njerëzve nga Afrika në Evropë, gjë që shpjegon pse ngjyra blu e syve është më e zakonshme tek njerëzit me prejardhje evropiane.
